Мереке

Сөздікқор

1/12

Тренажер

1/10

Урок

1/10

Урок

2/10

Урок

3/10

Поздравляем!

Урок закончен

очков
1. Сәйкестендіріңіз
  • Салтанатты
  • Қоныс той
Қоныс тойТосын сыйСалтанаттыСалт-дәстүр
  • Тосын сый
  • Салт-дәстүр
2. Сәйкестендіріңіз
  • Ат, есім қою
  • Тілек айту
ТойлауТілек айтуАт, есім қоюҚұрметіне қойылу
  • Құрметіне қойылу
  • Тойлау
3. Сәйкестендіріңіз
  • Шақыру
  • Қонақжай
ӨткізуШақыруҚонақжайЕсте сақтау
  • Есте сақтау
  • Өткізу
4. Сәйкестендіріңіз
  • Салт-дәстүр
  • Салтанатты
  • Тосын сый
  • Қоныс той
  • Құрметіне қойылу
  • Салт-дәстүр
  • Салтанатты
  • Тосын сый
  • Қоныс той
  • Тілек айту
5. Құрастырыңыз
о
О
й
Й
ы
Ы
н
Н
ы
Ы
с
С
 
 
с
С
Т
Т
6. Сәйкестендіріңіз
  • Тойлау
  • Тілек айту
  • Ат, есім қою
  • Құрметіне қойылу
  • Тойлау
  • Тілек айту
  • Салтанатты
  • Қоныс той
  • Ат, есім қою
  • Құрметіне қойылу
7. Құрастырыңыз
а
А
і
І
т
Т
л
Л
к
К
у
У
Т
Т
е
Е
й
Й
8. Сәйкестендіріңіз
9. Сәйкестендіріңіз
  • Шақыру
  • Өткізу
  • Қонақжай
  • Есте сақтау
  • Шақыру
  • Өткізу
  • Қонақжай
  • Тосын сый
  • Есте сақтау
  • Қоныс той
10. Жазыңыз
11. Сәйкестендіріңіз
12. Жазыңыз
13. Сәйкестендіріңіз
14. Толықтырыңыз
  1. -
    Мына
    сізге!
  2. -
    Оооо,
    қандай
    ?
  3. -
    .
    Екі
    ай
    бұрын
    пәтер
    алдым.
  4. -
    !
    Міндетті
    түрде
    келемін.
  • мереке
  • той
  • шақыру
  • Қоныс
  • Құттықтаймын
15. Дұрыс нұсқасын таңдаңыз
  • Тілек айту
  • Жиналыс
  • Қоныс той
16. Сөйлем құрастырыңыз
күніме
күніме
шақырамын.
шақырамын.
туған
туған
ертеңгі
ертеңгі
Сіздерді
Сіздерді
17. Толықтырыңыз
  1. -
    Айжан,
    анамыздың
    не
    сыйлаймыз?
  2. -
    Керемет
    жасайық.
    Салтанатты
    түрде
    өткізейікші.
    Мүмкін
    мейрамханада
    ?
  3. -
    Иә,
    анамызды
    сол
    мейрамхананың
    қасына
    алдап
    .
  4. -
    Сосын
    оны
    бір
    құшақ
    гүлмен
    күтіп
    алайық.
  5. -
    Онда
    мен
    ең
    керемет
    тортқа
    тапсырыс
    берейін.
  • туған
  • шақырамыз
  • сый
  • тойлаймыз
  • тосын
  • күніне
18. Дұрыс нұсқасын таңдаңыз
  • Шақыру
  • Тілек
  • Тосын сый
  • Туған күн
19. Дұрыс нұсқасын таңдаңыз
  • Ағам туған күн жасайды
  • Ағам қоныс той жасайды
  • Ағам тосынсый жасайды
20. Дұрыс нұсқасын таңдаңыз
  • Есім қою туралы
  • Дос туралы
  • Жандос туралы
21. Дұрыс жауапты таңдаңыз
Немересінің атын неге Димаш қойды?
  • Бауы берік болсын деп
  • Ұлды болсын деп
  • Дарынды болсын деп
22. Дұрыс нұсқасын таңдаңыз
  • Атасы немересіне ат қойды
  • Әкесіне хабарласты
  • Ұлы туылды
23. Диалогты тыңдаңыз
  1. -
    Сәлем,
    Жанна.
    Қандай
    сұлусың!
    Қайда
    бара
    жатырсың?
  2. -
    Сәлем
    Болат!
    Мені
    екі
    түрлі
    мерекеге
    шақырды.
    Қазір
    әріптесімнің
    қоныстойына
    бара
    жатырмын.
    Кешке
    туған
    күн
    кешіне
    барамын.
  3. -
    Ооооо,
    қандай
    керемет!
    Жақсылап
    көңіл
    көтер.
    Айтпақшы,
    келесі
    аптаның
    соңында
    мен
    де
    туған
    күн
    кешін
    өткіземін.
    Сені
    соған
    шақырмақпын.
  4. -
    Менің
    есімде.
    Ұмытпаймын.
24. Жауап беріңіз
Жанна қайда бара жатыр?
  • мерекеге
  • жұмысқа
  • құрбысына
25. Толықтырыңыз
  1. -
    Сәлем,
    Жанна.
    Қандай
    сұлусың?!
    Қайда
    бара
    жатырсың?
  2. -
    Сәлем
    Болат!
    Мені
    екі
    түрлі
    шақырды.
    Қазір
    әріптесімнің
    бара
    жатырмын.
    Кешке
    кешіне
    барамын.
  3. -
    Ооооо,
    қандай
    керемет!
    Жақсылап
    көңіл
    көтер.
    Айтпақшы,
    келесі
    аптаның
    соңында
    мен
    де
    туған
    күн
    кешін
    Сені
    соған
    шақырмақпын.
  4. -
    Менің
    есімде.
    Ұмытпаймын.
  • күн
  • туған
  • мерекеге
  • өткіземін.
  • қоныстойына
26. Дұрыс орналастырыңыз
  • - Менің есімде. Ұмытпаймын.
  • - Ооооо, қандай керемет! Жақсылап көңіл көтер. Айтпақшы, келесі аптаның соңында мен де туған күн кешін өткіземін. Сені соған шақырмақпын.
  • - Сәлем Болат! Мені екі түрлі мерекеге шақырды. Қазір әріптесімнің қоныстойына бара жатырмын. Кешке туған күн кешіне барамын.
  • - Сәлем, Жанна. Қандай сұлусың! Қайда бара жатырсың?
27. Мәтінді оқыңыз, тыңдаңыз
Ерекше есімдер Ресейдің Саратов пен Челябинск облыстарында ең жиі кездесетін ерекше есім – Олимпиада. Саратов облысында Олимпиада есімді 65 әйел адам өмір сүреді екен. Оның ең үлкенінің жасы 93 болса, ал ең кішісінің жасы 7-де. Ал, Челябинск облысында 124 адамның аты Олимпиада. 2011 жылы ұйымдастырылған Қысқы Азия ойындары кезінде елімізде туылған 40 нәрестенің есімін Азияда қойған. Сондай-ақ, елімізде ерекше есімдер арасына Саммитбек, Саммитхан, Саммиттерді де кездестіруге болады. Иә, тарихта нәрестенің дүниеге келген күніне байланысты да Наурызбай, Боранбай, Дауылбай, Сәуірхан деп қойған. Алайда, құрметті ата-аналар, сәбилеріңіздің есімі ерекше болғаннан, жақсы мағынаға толы болғаны маңызды.
Толығырақ
28. Жауап беріңіз
Ерекше есімдер Ресейдің Саратов пен Челябинск облыстарында ең жиі кездесетін ерекше есім – Олимпиада. Саратов облысында Олимпиада есімді 65 әйел адам өмір сүреді екен. Оның ең үлкенінің жасы 93 болса, ал ең кішісінің жасы 7-де. Ал, Челябинск облысында 124 адамның аты Олимпиада. 2011 жылы ұйымдастырылған Қысқы Азия ойындары кезінде елімізде туылған 40 нәрестенің есімін Азияда қойған. Сондай-ақ, елімізде ерекше есімдер арасына Саммитбек, Саммитхан, Саммиттерді де кездестіруге болады. Иә, тарихта нәрестенің дүниеге келген күніне байланысты да Наурызбай, Боранбай, Дауылбай, Сәуірхан деп қойған. Алайда, құрметті ата-аналар, сәбилеріңіздің есімі ерекше болғаннан, жақсы мағынаға толы болғаны маңызды.
Толығырақ
Нәрестеге қандай есім қою керек?
  • мағыналы
  • қазақтың
  • ерекше
29. Дұрыс нұсқасын таңдаңыз
Ерекше есімдер Ресейдің Саратов пен Челябинск облыстарында ең жиі кездесетін ерекше есім – Олимпиада. Саратов облысында Олимпиада есімді 65 әйел адам өмір сүреді екен. Оның ең үлкенінің жасы 93 болса, ал ең кішісінің жасы 7-де. Ал, Челябинск облысында 124 адамның аты Олимпиада. 2011 жылы ұйымдастырылған Қысқы Азия ойындары кезінде елімізде туылған 40 нәрестенің есімін Азияда қойған. Сондай-ақ, елімізде ерекше есімдер арасына Саммитбек, Саммитхан, Саммиттерді де кездестіруге болады. Иә, тарихта нәрестенің дүниеге келген күніне байланысты да Наурызбай, Боранбай, Дауылбай, Сәуірхан деп қойған. Алайда, құрметті ата-аналар, сәбилеріңіздің есімі ерекше болғаннан, жақсы мағынаға толы болғаны маңызды.
Толығырақ
  • Дүниеге келген күніне байланысты қою керек.
  • Нәрестеге мағыналы есім қою керек.
  • Нәрестеге ерекше есім қою керек.
30. Әңгіме жүргізіңіз
  • Бот
  • Иә, ұнайды.
  • Кеше отызға толдым
  • Туған күнге барамын
1.

Қоныс той

Новоселье

Қоныс той

Новоселье

ҚОНЫС ТОЙ
ы
Ы
о
О
й
Й
т
Т
н
Н
Қ
Қ
 
 
с
С
о
О
  • Тілек айту
  • Қоныс той
  • Салт дәстүр
  • Тосын сый
  • Новоселье
  • Обычаи и традиции
  • Сюрприз
  • Пожелать

Новоселье

  • Тілек айту
  • Қоныс той
  • Салт дәстүр
  • Тосын сый

Новоселье

ы
Ы
о
О
й
Й
т
Т
н
Н
Қ
Қ
 
 
с
С
о
О

Новоселье

2.

Шақыру

Приглашать

Шақыру

Приглашать

ШАҚЫРУ
қ
Қ
р
Р
Ш
Ш
ы
Ы
у
У
а
А
  • Қонақжай
  • Шақыру
  • Өткізу
  • Салтанатты
  • Торжественный
  • Проводить
  • Приглашать
  • Гостеприимный

Приглашать

  • Қонақжай
  • Шақыру
  • Өткізу
  • Салтанатты

Приглашать

қ
Қ
р
Р
Ш
Ш
ы
Ы
у
У
а
А

Приглашать

3.

Өткізу

Проводить

Өткізу

Проводить

ӨТКІЗУ
к
К
т
Т
Ө
Ө
з
З
у
У
і
І
  • Өткізу
  • Қонақжай
  • Тойлау
  • Қоныс той
  • Новоселье
  • Проводить
  • Праздновать
  • Гостеприимный

Проводить

  • Өткізу
  • Қонақжай
  • Тойлау
  • Қоныс той

Проводить

к
К
т
Т
Ө
Ө
з
З
у
У
і
І

Проводить

4.

Тосын сый

Сюрприз

Тосын сый

Сюрприз

ТОСЫН СЫЙ
о
О
Т
Т
ы
Ы
н
Н
 
 
с
С
с
С
ы
Ы
й
Й
  • Салт дәстүр
  • Тосын сый
  • Есте сақтау
  • Қоныс той
  • Сюрприз
  • Обычаи и традиции
  • Новоселье
  • Запомнить

Сюрприз

  • Салт дәстүр
  • Тосын сый
  • Есте сақтау
  • Қоныс той

Сюрприз

о
О
Т
Т
ы
Ы
н
Н
 
 
с
С
с
С
ы
Ы
й
Й

Сюрприз

5.

Салтанатты

Торжественный

Салтанатты

Торжественный

САЛТАНАТТЫ
т
Т
а
А
т
Т
л
Л
ы
Ы
н
Н
С
С
а
А
а
А
т
Т
  • Салтанатты
  • Шақыру
  • Өткізу
  • Тойлау
  • Проводить
  • Приглашать
  • Торжественный
  • Праздновать

Торжественный

  • Салтанатты
  • Шақыру
  • Өткізу
  • Тойлау

Торжественный

т
Т
а
А
т
Т
л
Л
ы
Ы
н
Н
С
С
а
А
а
А
т
Т

Торжественный

6.

Салт дәстүр

Обычаи и традиции

Салт дәстүр

Обычаи и традиции

САЛТ ДӘСТҮР
а
А
д
Д
ү
Ү
ә
Ә
С
С
 
 
т
Т
л
Л
т
Т
р
Р
с
С
  • Салт дәстүр
  • Қоныс той
  • Есте сақтау
  • Тосын сый
  • Обычаи и традиции
  • Запомнить
  • Сюрприз
  • Новоселье

Обычаи и традиции

  • Салт дәстүр
  • Қоныс той
  • Есте сақтау
  • Тосын сый

Обычаи и традиции

а
А
д
Д
ү
Ү
ә
Ә
С
С
 
 
т
Т
л
Л
т
Т
р
Р
с
С

Обычаи и традиции

7.

Есте сақтау

Запомнить

Есте сақтау

Запомнить

ЕСТЕ САҚТАУ
 
 
т
Т
а
А
а
А
с
С
қ
Қ
е
Е
у
У
с
С
Е
Е
т
Т
  • Салт дәстүр
  • Есте сақтау
  • Қоныс той
  • Тосын сый
  • Сюрприз
  • Новоселье
  • Обычаи и традиции
  • Запомнить

Запомнить

  • Салт дәстүр
  • Есте сақтау
  • Қоныс той
  • Тосын сый

Запомнить

 
 
т
Т
а
А
а
А
с
С
қ
Қ
е
Е
у
У
с
С
Е
Е
т
Т

Запомнить

8.

Қонақжай

Гостеприимный

Қонақжай

Гостеприимный

ҚОНАҚЖАЙ
Қ
Қ
й
Й
қ
Қ
ж
Ж
о
О
а
А
а
А
н
Н
  • Шақыру
  • Есте сақтау
  • Қонақжай
  • Өткізу
  • Гостеприимный
  • Приглашать
  • Запомнить
  • Проводить

Гостеприимный

  • Шақыру
  • Есте сақтау
  • Қонақжай
  • Өткізу

Гостеприимный

Қ
Қ
й
Й
қ
Қ
ж
Ж
о
О
а
А
а
А
н
Н

Гостеприимный

9.

Тойлау

Праздновать

Тойлау

Праздновать

ТОЙЛАУ
й
Й
у
У
Т
Т
а
А
л
Л
о
О
  • Салтанатты
  • Қонақжай
  • Шақыру
  • Тойлау
  • Приглашать
  • Праздновать
  • Гостеприимный
  • Торжественный

Праздновать

  • Салтанатты
  • Қонақжай
  • Шақыру
  • Тойлау

Праздновать

й
Й
у
У
Т
Т
а
А
л
Л
о
О

Праздновать

10.

Тілек айту

Пожелать

Тілек айту

Пожелать

ТІЛЕК АЙТУ
у
У
т
Т
а
А
л
Л
 
 
Т
Т
й
Й
е
Е
к
К
і
І
  • Есте сақтау
  • Қоныс той
  • Тілек айту
  • Салт дәстүр
  • Обычаи и традиции
  • Запомнить
  • Новоселье
  • Пожелать

Пожелать

  • Есте сақтау
  • Қоныс той
  • Тілек айту
  • Салт дәстүр

Пожелать

у
У
т
Т
а
А
л
Л
 
 
Т
Т
й
Й
е
Е
к
К
і
І

Пожелать

Сөздікқор
Есте сақтау
Торжественный
Салтанатты
Өткізу
Новоселье
Қоныс той
Тойлау
Сюрприз
Тосын сый
Салт-дәстүр
Обычаи и традиции
Тойлау
Ат, есім қою
Нарекание именем
Салт-дәстүр
Құрметіне қойылу
Назвать в честь (кого-то)
Салтанатты
Тілек айту
Пожелать
Құрметіне қойылу
Тілек айту
Праздновать
Тойлау
Ат, есім қою
Приглашать
Шақыру
Құрметіне қойылу
Проводить
Өткізу
Салт-дәстүр
Гостеприимный
Қонақжай
Өткізу
Запомнить
Есте сақтау

Поздравляем!

Урок закончен

Грамматиика

Өткен шақ

Барыс септік (қимылдың қай жаққа бағытталғанын білдіреді)

Сұрақтары: кімге? неге?

Қосымшалары: -ға/-ге, -қа/-ке

Барыс септігіндегі сөз қимылдың кімге, қай жаққа бағытталғанын білдіреді.

Жедел өткен шақ сөйлеп тұрған сәттің алдында ғана орындалып, болып өткен іс-әрекетті білдіреді.

Жедел өткен шақ етістік түбіріне -ды/-ді, -ты/-ті жұрнағының жіктелуі арқылы жасалады.

Мысалы: Ауылдан кеше келіпті. Кітапханада  кешке дейін отырды. Досыма телефон соққан едім. 



Ауыспалы осы шақ

Ауыспалы осы шақ тұрақты, дағдылы және қайталанып отыратын іс-әрекетті білдіреді.

Етістіктің ауыспалы осы шағы етістікке көсемшенің -а/-е/-й жұрнақтары жалғану арқылы жасалады.

Мысалы: құс ұшады, адам сөйлейді т.б.

Нақ осы шақ (Күрделі түрі)

Нақ осы шақ қимылдың дәл сөйлеп тұрған кезге сәйкес келуін көрсетеді.

Мен қазір кітап оқып отырмын.

Мен туған күнге бара жатырмын.

Нақ осы шақтың күрделі түрінің жасалуы 



Өткен шақ

Жедел өткен шақ сөйлеп тұрған сәттің алдында ғана орындалып, болып өткен іс-әрекетті білдіреді.

Жедел өткен шақ етістік түбіріне -ды/-ді, -ты/-ті жұрнағының жіктелуі арқылы жасалады. Мысалы: Ауылдан кеше келіпті. Кітапханада  кешке дейін отырды. Досыма телефон соққан едім.

Жалғаулық шылау

-да/-де, - та/-те шылаулары сөзбен сөзді, сөйлем мен сөйлемді байланыстырады.

-да/-де, - та/-те шылаулары өзі байланысатын сөзден кейін келеді.

 Бұл дәптер де менікі. Мен де туған күн өткіземін.

 Келер шақ

Мақсатты келер шақ қимылдың жасалу мақсатын білдіреді. Мақсатты келер шақ етістіктің түбіріне есімшенің -мақ/-мек, -бақ/-бек, -пақ/-пек жұрнақтарының жалғануы арқылы жасалады. 

Жатыс септігі

 

Жатыс септігінің сұрақтары: кімде? неде? қайда?

Қосымшалары: -да/-де, -та/-те

Жатыс септігі іс-қимылдың орнын, мекенін білдіреді


Есімше

Есімше – сын есімге де, етістікке де тән белгілерді қамтитын және заттың қимылға қатысты сипатын білдіретін етістіктің ерекше бір түрі.


Етістік + -ған/-ген,-қан/-кен

 -атын/-етін,-йтын/-йтін

-ар/-ер,-р

-мақ/-мек,-бақ/-бек,-пақ/-пек

                 -ушы/-уші 


Ырықсыз етіс
 

Ырықсыз етіс – қимыл-әрекеттің өздігінен орындалғандығын білдіретін етістің түрі. Мұнда қимыл иесі (субъекті) амал-әрекетке қатыспайды, қимыл өзінен-өзі жасалғандай болып көрінеді.

Жасалу жолы: Етістік + -ыл/-іл/-л