3. Мереке

Сөздікқор

1/12

Тренажер

1/10

Урок

1/10

Урок

2/10

Урок

3/10

Поздравляем!

Урок закончен

очков
1. Сәйкестендіріңіз
  • Қоныс той
  • Тосын сый
Салт-дәстүр Қоныс тойТосын сыйСалтанатты
  • Салтанатты
  • Салт-дәстүр
2. Сәйкестендіріңіз
  • Тойлау
  • Құрметіне қойылу
Тілек айтуҚұрметіне қойылуАт, есім қоюТойлау
  • Ат, есім қою
  • Тілек айту
3. Сәйкестендіріңіз
  • Қонақжай
  • Шақыру
ӨткізуШақыруҚонақжайЕсте сақтау
  • Есте сақтау
  • Өткізу
4. Сәйкестендіріңіз
  • Салтанатты
  • Қоныс той
  • Тосын сый
  • Салт-дәстүр
  • Құрметіне қойылу
  • Салтанатты
  • Қоныс той
  • Тосын сый
  • Салт-дәстүр
  • Тілек айту
5. Құрастырыңыз
с
С
ы
Ы
н
Н
с
С
ы
Ы
й
Й
 
 
о
О
Т
Т
6. Сәйкестендіріңіз
  • Ат, есім қою
  • Тілек айту
  • Құрметіне қойылу
  • Тойлау
  • Қоныс той
  • Салтанатты
  • Ат, есім қою
  • Тілек айту
  • Құрметіне қойылу
  • Тойлау
7. Құрастырыңыз
й
Й
Т
Т
е
Е
у
У
а
А
і
І
к
К
л
Л
т
Т
8. Сәйкестендіріңіз
9. Сәйкестендіріңіз
  • Шақыру
  • Есте сақтау
  • Өткізу
  • Қонақжай
  • Шақыру
  • Есте сақтау
  • Өткізу
  • Тосын сый
  • Қоныс той
  • Қонақжай
10. Жазыңыз
11. Сәйкестендіріңіз
12. Жазыңыз
13. Сәйкестендіріңіз
14. Толықтырыңыз
  1. -
    Мына
    сізге!
  2. -
    Оооо,
    қандай
    ?
  3. -
    .
    Екі
    ай
    бұрын
    пәтер
    алдым.
  4. -
    !
    Міндетті
    түрде
    келемін.
  • шақыру
  • Қоныс
  • той
  • Құттықтаймын
  • мереке
15. Дұрыс нұсқасын таңдаңыз
  • Жиналыс
  • Қоныс той
  • Тілек айту
16. Сөйлем құрастырыңыз
туған
туған
Сіздерді
Сіздерді
күніме
күніме
ертеңгі
ертеңгі
шақырамын.
шақырамын.
17. Толықтырыңыз
  1. -
    Айжан,
    анамыздың
    не
    сыйлаймыз?
  2. -
    Керемет
    жасайық.
    Салтанатты
    түрде
    өткізейікші.
    Мүмкін
    мейрамханада
    ?
  3. -
    Иә,
    анамызды
    сол
    мейрамхананың
    қасына
    алдап
    .
  4. -
    Сосын
    оны
    бір
    құшақ
    гүлмен
    күтіп
    алайық.
  5. -
    Онда
    мен
    ең
    керемет
    тортқа
    тапсырыс
    берейін.
  • тосын
  • туған
  • сый
  • күніне
  • шақырамыз
  • тойлаймыз
18. Дұрыс нұсқасын таңдаңыз
  • Тілек
  • Туған күн
  • Шақыру
  • Тосын сый
19. Дұрыс нұсқасын таңдаңыз
  • Ағам туған күн жасайды
  • Ағам қоныс той жасайды
  • Ағам тосынсый жасайды
20. Дұрыс нұсқасын таңдаңыз
  • Жандос туралы
  • Есім қою туралы
  • Дос туралы
21. Дұрыс жауапты таңдаңыз
Немересінің атын неге Димаш қойды?
  • Бауы берік болсын деп
  • Дарынды болсын деп
  • Ұлды болсын деп
22. Дұрыс нұсқасын таңдаңыз
  • Атасы немересіне ат қойды
  • Ұлы туылды
  • Әкесіне хабарласты
23. Диалогты тыңдаңыз
  1. -
    Сәлем,
    Жанна.
    Қандай
    сұлусың!
    Қайда
    бара
    жатырсың?
  2. -
    Сәлем
    Болат!
    Мені
    екі
    түрлі
    мерекеге
    шақырды.
    Қазір
    әріптесімнің
    қоныстойына
    бара
    жатырмын.
    Кешке
    туған
    күн
    кешіне
    барамын.
  3. -
    Ооооо,
    қандай
    керемет!
    Жақсылап
    көңіл
    көтер.
    Айтпақшы,
    келесі
    аптаның
    соңында
    мен
    де
    туған
    күн
    кешін
    өткіземін.
    Сені
    соған
    шақырмақпын.
  4. -
    Менің
    есімде.
    Ұмытпаймын.
24. Жауап беріңіз
Жанна қайда бара жатыр?
  • мерекеге
  • құрбысына
  • жұмысқа
25. Толықтырыңыз
  1. -
    Сәлем,
    Жанна.
    Қандай
    сұлусың?!
    Қайда
    бара
    жатырсың?
  2. -
    Сәлем
    Болат!
    Мені
    екі
    түрлі
    шақырды.
    Қазір
    әріптесімнің
    бара
    жатырмын.
    Кешке
    кешіне
    барамын.
  3. -
    Ооооо,
    қандай
    керемет!
    Жақсылап
    көңіл
    көтер.
    Айтпақшы,
    келесі
    аптаның
    соңында
    мен
    де
    туған
    күн
    кешін
    Сені
    соған
    шақырмақпын.
  4. -
    Менің
    есімде.
    Ұмытпаймын.
  • қоныстойына
  • туған
  • күн
  • мерекеге
  • өткіземін.
26. Дұрыс орналастырыңыз
  • - Сәлем, Жанна. Қандай сұлусың! Қайда бара жатырсың?
  • - Менің есімде. Ұмытпаймын.
  • - Сәлем Болат! Мені екі түрлі мерекеге шақырды. Қазір әріптесімнің қоныстойына бара жатырмын. Кешке туған күн кешіне барамын.
  • - Ооооо, қандай керемет! Жақсылап көңіл көтер. Айтпақшы, келесі аптаның соңында мен де туған күн кешін өткіземін. Сені соған шақырмақпын.
27. Мәтінді оқыңыз, тыңдаңыз
Ерекше есімдер Ресейдің Саратов пен Челябинск облыстарында ең жиі кездесетін ерекше есім – Олимпиада. Саратов облысында Олимпиада есімді 65 әйел адам өмір сүреді екен. Оның ең үлкенінің жасы 93 болса, ал ең кішісінің жасы 7-де. Ал, Челябинск облысында 124 адамның аты Олимпиада. 2011 жылы ұйымдастырылған Қысқы Азия ойындары кезінде елімізде туылған 40 нәрестенің есімін Азияда қойған. Сондай-ақ, елімізде ерекше есімдер арасына Саммитбек, Саммитхан, Саммиттерді де кездестіруге болады. Иә, тарихта нәрестенің дүниеге келген күніне байланысты да Наурызбай, Боранбай, Дауылбай, Сәуірхан деп қойған. Алайда, құрметті ата-аналар, сәбилеріңіздің есімі ерекше болғаннан, жақсы мағынаға толы болғаны маңызды.
Толығырақ
28. Жауап беріңіз
Ерекше есімдер Ресейдің Саратов пен Челябинск облыстарында ең жиі кездесетін ерекше есім – Олимпиада. Саратов облысында Олимпиада есімді 65 әйел адам өмір сүреді екен. Оның ең үлкенінің жасы 93 болса, ал ең кішісінің жасы 7-де. Ал, Челябинск облысында 124 адамның аты Олимпиада. 2011 жылы ұйымдастырылған Қысқы Азия ойындары кезінде елімізде туылған 40 нәрестенің есімін Азияда қойған. Сондай-ақ, елімізде ерекше есімдер арасына Саммитбек, Саммитхан, Саммиттерді де кездестіруге болады. Иә, тарихта нәрестенің дүниеге келген күніне байланысты да Наурызбай, Боранбай, Дауылбай, Сәуірхан деп қойған. Алайда, құрметті ата-аналар, сәбилеріңіздің есімі ерекше болғаннан, жақсы мағынаға толы болғаны маңызды.
Толығырақ
Нәрестеге қандай есім қою керек?
  • қазақтың
  • мағыналы
  • ерекше
29. Дұрыс нұсқасын таңдаңыз
Ерекше есімдер Ресейдің Саратов пен Челябинск облыстарында ең жиі кездесетін ерекше есім – Олимпиада. Саратов облысында Олимпиада есімді 65 әйел адам өмір сүреді екен. Оның ең үлкенінің жасы 93 болса, ал ең кішісінің жасы 7-де. Ал, Челябинск облысында 124 адамның аты Олимпиада. 2011 жылы ұйымдастырылған Қысқы Азия ойындары кезінде елімізде туылған 40 нәрестенің есімін Азияда қойған. Сондай-ақ, елімізде ерекше есімдер арасына Саммитбек, Саммитхан, Саммиттерді де кездестіруге болады. Иә, тарихта нәрестенің дүниеге келген күніне байланысты да Наурызбай, Боранбай, Дауылбай, Сәуірхан деп қойған. Алайда, құрметті ата-аналар, сәбилеріңіздің есімі ерекше болғаннан, жақсы мағынаға толы болғаны маңызды.
Толығырақ
  • Нәрестеге мағыналы есім қою керек.
  • Дүниеге келген күніне байланысты қою керек.
  • Нәрестеге ерекше есім қою керек.
30. Әңгіме жүргізіңіз
  • Бот
  • Иә, ұнайды.
  • Кеше отызға толдым
  • Туған күнге барамын
1.

Өткізу

Проводить

Өткізу

Проводить

ӨТКІЗУ
т
Т
у
У
і
І
Ө
Ө
к
К
з
З
  • Қонақжай
  • Қоныс той
  • Тойлау
  • Өткізу
  • Новоселье
  • Праздновать
  • Гостеприимный
  • Проводить

Проводить

  • Қонақжай
  • Қоныс той
  • Тойлау
  • Өткізу

Проводить

т
Т
у
У
і
І
Ө
Ө
к
К
з
З

Проводить

2.

Салтанатты

Торжественный

Салтанатты

Торжественный

САЛТАНАТТЫ
л
Л
т
Т
ы
Ы
т
Т
а
А
а
А
С
С
а
А
т
Т
н
Н
  • Шақыру
  • Салтанатты
  • Тойлау
  • Өткізу
  • Праздновать
  • Торжественный
  • Проводить
  • Приглашать

Торжественный

  • Шақыру
  • Салтанатты
  • Тойлау
  • Өткізу

Торжественный

л
Л
т
Т
ы
Ы
т
Т
а
А
а
А
С
С
а
А
т
Т
н
Н

Торжественный

3.

Қонақжай

Гостеприимный

Қонақжай

Гостеприимный

ҚОНАҚЖАЙ
Қ
Қ
ж
Ж
қ
Қ
а
А
й
Й
н
Н
о
О
а
А
  • Қонақжай
  • Шақыру
  • Өткізу
  • Есте сақтау
  • Приглашать
  • Проводить
  • Гостеприимный
  • Запомнить

Гостеприимный

  • Қонақжай
  • Шақыру
  • Өткізу
  • Есте сақтау

Гостеприимный

Қ
Қ
ж
Ж
қ
Қ
а
А
й
Й
н
Н
о
О
а
А

Гостеприимный

4.

Тосын сый

Сюрприз

Тосын сый

Сюрприз

ТОСЫН СЫЙ
с
С
ы
Ы
ы
Ы
Т
Т
с
С
й
Й
 
 
н
Н
о
О
  • Қоныс той
  • Есте сақтау
  • Салт дәстүр
  • Тосын сый
  • Сюрприз
  • Запомнить
  • Обычаи и традиции
  • Новоселье

Сюрприз

  • Қоныс той
  • Есте сақтау
  • Салт дәстүр
  • Тосын сый

Сюрприз

с
С
ы
Ы
ы
Ы
Т
Т
с
С
й
Й
 
 
н
Н
о
О

Сюрприз

5.

Шақыру

Приглашать

Шақыру

Приглашать

ШАҚЫРУ
ы
Ы
р
Р
у
У
Ш
Ш
а
А
қ
Қ
  • Шақыру
  • Өткізу
  • Салтанатты
  • Қонақжай
  • Торжественный
  • Гостеприимный
  • Проводить
  • Приглашать

Приглашать

  • Шақыру
  • Өткізу
  • Салтанатты
  • Қонақжай

Приглашать

ы
Ы
р
Р
у
У
Ш
Ш
а
А
қ
Қ

Приглашать

6.

Қоныс той

Новоселье

Қоныс той

Новоселье

ҚОНЫС ТОЙ
й
Й
о
О
 
 
с
С
т
Т
н
Н
ы
Ы
Қ
Қ
о
О
  • Қоныс той
  • Тілек айту
  • Салт дәстүр
  • Тосын сый
  • Новоселье
  • Обычаи и традиции
  • Пожелать
  • Сюрприз

Новоселье

  • Қоныс той
  • Тілек айту
  • Салт дәстүр
  • Тосын сый

Новоселье

й
Й
о
О
 
 
с
С
т
Т
н
Н
ы
Ы
Қ
Қ
о
О

Новоселье

7.

Тілек айту

Пожелать

Тілек айту

Пожелать

ТІЛЕК АЙТУ
т
Т
е
Е
а
А
у
У
 
 
л
Л
Т
Т
к
К
і
І
й
Й
  • Салт дәстүр
  • Есте сақтау
  • Тілек айту
  • Қоныс той
  • Обычаи и традиции
  • Пожелать
  • Новоселье
  • Запомнить

Пожелать

  • Салт дәстүр
  • Есте сақтау
  • Тілек айту
  • Қоныс той

Пожелать

т
Т
е
Е
а
А
у
У
 
 
л
Л
Т
Т
к
К
і
І
й
Й

Пожелать

8.

Есте сақтау

Запомнить

Есте сақтау

Запомнить

ЕСТЕ САҚТАУ
қ
Қ
у
У
Е
Е
а
А
 
 
с
С
а
А
с
С
е
Е
т
Т
т
Т
  • Салт дәстүр
  • Қоныс той
  • Тосын сый
  • Есте сақтау
  • Запомнить
  • Обычаи и традиции
  • Сюрприз
  • Новоселье

Запомнить

  • Салт дәстүр
  • Қоныс той
  • Тосын сый
  • Есте сақтау

Запомнить

қ
Қ
у
У
Е
Е
а
А
 
 
с
С
а
А
с
С
е
Е
т
Т
т
Т

Запомнить

9.

Салт дәстүр

Обычаи и традиции

Салт дәстүр

Обычаи и традиции

САЛТ ДӘСТҮР
с
С
т
Т
т
Т
л
Л
а
А
ә
Ә
ү
Ү
р
Р
 
 
д
Д
С
С
  • Салт дәстүр
  • Есте сақтау
  • Қоныс той
  • Тосын сый
  • Запомнить
  • Обычаи и традиции
  • Сюрприз
  • Новоселье

Обычаи и традиции

  • Салт дәстүр
  • Есте сақтау
  • Қоныс той
  • Тосын сый

Обычаи и традиции

с
С
т
Т
т
Т
л
Л
а
А
ә
Ә
ү
Ү
р
Р
 
 
д
Д
С
С

Обычаи и традиции

10.

Тойлау

Праздновать

Тойлау

Праздновать

ТОЙЛАУ
л
Л
Т
Т
а
А
у
У
о
О
й
Й
  • Салтанатты
  • Тойлау
  • Шақыру
  • Қонақжай
  • Торжественный
  • Приглашать
  • Гостеприимный
  • Праздновать

Праздновать

  • Салтанатты
  • Тойлау
  • Шақыру
  • Қонақжай

Праздновать

л
Л
Т
Т
а
А
у
У
о
О
й
Й

Праздновать

Сөздікқор
Салтанатты
Торжественный
Тілек айту
Қоныс той
Новоселье
Тойлау
Тосын сый
Сюрприз
Құрметіне қойылу
Өткізу
Обычаи и традиции
Салт-дәстүр
Шақыру
Нарекание именем
Ат, есім қою
Құрметіне қойылу
Назвать в честь (кого-то)
Салтанатты
Шақыру
Пожелать
Тілек айту
Тойлау
Праздновать
Шақыру
Шақыру
Приглашать
Тілек айту
Тосын сый
Проводить
Өткізу
Салтанатты
Гостеприимный
Қонақжай
Есте сақтау
Запомнить
Тойлау

Поздравляем!

Урок закончен

Грамматиика

Өткен шақ

Барыс септік (қимылдың қай жаққа бағытталғанын білдіреді)

Сұрақтары: кімге? неге?

Қосымшалары: -ға/-ге, -қа/-ке

Барыс септігіндегі сөз қимылдың кімге, қай жаққа бағытталғанын білдіреді.

Жедел өткен шақ сөйлеп тұрған сәттің алдында ғана орындалып, болып өткен іс-әрекетті білдіреді.

Жедел өткен шақ етістік түбіріне -ды/-ді, -ты/-ті жұрнағының жіктелуі арқылы жасалады.

Мысалы: Ауылдан кеше келіпті. Кітапханада  кешке дейін отырды. Досыма телефон соққан едім. 



Ауыспалы осы шақ

Ауыспалы осы шақ тұрақты, дағдылы және қайталанып отыратын іс-әрекетті білдіреді.

Етістіктің ауыспалы осы шағы етістікке көсемшенің -а/-е/-й жұрнақтары жалғану арқылы жасалады.

Мысалы: құс ұшады, адам сөйлейді т.б.

Нақ осы шақ (Күрделі түрі)

Нақ осы шақ қимылдың дәл сөйлеп тұрған кезге сәйкес келуін көрсетеді.

Мен қазір кітап оқып отырмын.

Мен туған күнге бара жатырмын.

Нақ осы шақтың күрделі түрінің жасалуы 



Өткен шақ

Жедел өткен шақ сөйлеп тұрған сәттің алдында ғана орындалып, болып өткен іс-әрекетті білдіреді.

Жедел өткен шақ етістік түбіріне -ды/-ді, -ты/-ті жұрнағының жіктелуі арқылы жасалады. Мысалы: Ауылдан кеше келіпті. Кітапханада  кешке дейін отырды. Досыма телефон соққан едім.

Жалғаулық шылау

-да/-де, - та/-те шылаулары сөзбен сөзді, сөйлем мен сөйлемді байланыстырады.

-да/-де, - та/-те шылаулары өзі байланысатын сөзден кейін келеді.

 Бұл дәптер де менікі. Мен де туған күн өткіземін.

 Келер шақ

Мақсатты келер шақ қимылдың жасалу мақсатын білдіреді. Мақсатты келер шақ етістіктің түбіріне есімшенің -мақ/-мек, -бақ/-бек, -пақ/-пек жұрнақтарының жалғануы арқылы жасалады. 

Жатыс септігі

 

Жатыс септігінің сұрақтары: кімде? неде? қайда?

Қосымшалары: -да/-де, -та/-те

Жатыс септігі іс-қимылдың орнын, мекенін білдіреді


Есімше

Есімше – сын есімге де, етістікке де тән белгілерді қамтитын және заттың қимылға қатысты сипатын білдіретін етістіктің ерекше бір түрі.


Етістік + -ған/-ген,-қан/-кен

 -атын/-етін,-йтын/-йтін

-ар/-ер,-р

-мақ/-мек,-бақ/-бек,-пақ/-пек

                 -ушы/-уші 


Ырықсыз етіс
 

Ырықсыз етіс – қимыл-әрекеттің өздігінен орындалғандығын білдіретін етістің түрі. Мұнда қимыл иесі (субъекті) амал-әрекетке қатыспайды, қимыл өзінен-өзі жасалғандай болып көрінеді.

Жасалу жолы: Етістік + -ыл/-іл/-л