3. Мереке

Сөздікқор

1/12

Тренажер

1/10

Урок

1/10

Урок

2/10

Урок

3/10

Поздравляем!

Урок закончен

очков
1. Сәйкестендіріңіз
  • Салтанатты
  • Қоныс той
Салт-дәстүр Тосын сыйҚоныс тойСалтанатты
  • Тосын сый
  • Салт-дәстүр
2. Сәйкестендіріңіз
  • Тілек айту
  • Ат, есім қою
Құрметіне қойылуТойлауАт, есім қоюТілек айту
  • Тойлау
  • Құрметіне қойылу
3. Сәйкестендіріңіз
  • Шақыру
  • Қонақжай
ШақыруӨткізуЕсте сақтауҚонақжай
  • Өткізу
  • Есте сақтау
4. Сәйкестендіріңіз
  • Тосын сый
  • Салтанатты
  • Қоныс той
  • Салт-дәстүр
  • Тосын сый
  • Салтанатты
  • Қоныс той
  • Салт-дәстүр
  • Құрметіне қойылу
  • Тілек айту
5. Құрастырыңыз
с
С
й
Й
 
 
Т
Т
ы
Ы
о
О
н
Н
ы
Ы
с
С
6. Сәйкестендіріңіз
  • Құрметіне қойылу
  • Тілек айту
  • Ат, есім қою
  • Тойлау
  • Құрметіне қойылу
  • Салтанатты
  • Тілек айту
  • Ат, есім қою
  • Қоныс той
  • Тойлау
7. Құрастырыңыз
у
У
е
Е
й
Й
л
Л
і
І
к
К
т
Т
а
А
Т
Т
8. Сәйкестендіріңіз
9. Сәйкестендіріңіз
  • Өткізу
  • Қонақжай
  • Шақыру
  • Есте сақтау
  • Өткізу
  • Қонақжай
  • Қоныс той
  • Шақыру
  • Есте сақтау
  • Тосын сый
10. Жазыңыз
11. Сәйкестендіріңіз
12. Жазыңыз
13. Сәйкестендіріңіз
14. Толықтырыңыз
  1. -
    Мына
    сізге!
  2. -
    Оооо,
    қандай
    ?
  3. -
    .
    Екі
    ай
    бұрын
    пәтер
    алдым.
  4. -
    !
    Міндетті
    түрде
    келемін.
  • Қоныс
  • мереке
  • той
  • Құттықтаймын
  • шақыру
15. Дұрыс нұсқасын таңдаңыз
  • Жиналыс
  • Қоныс той
  • Тілек айту
16. Сөйлем құрастырыңыз
шақырамын.
шақырамын.
туған
туған
ертеңгі
ертеңгі
Сіздерді
Сіздерді
күніме
күніме
17. Толықтырыңыз
  1. -
    Айжан,
    анамыздың
    не
    сыйлаймыз?
  2. -
    Керемет
    жасайық.
    Салтанатты
    түрде
    өткізейікші.
    Мүмкін
    мейрамханада
    ?
  3. -
    Иә,
    анамызды
    сол
    мейрамхананың
    қасына
    алдап
    .
  4. -
    Сосын
    оны
    бір
    құшақ
    гүлмен
    күтіп
    алайық.
  5. -
    Онда
    мен
    ең
    керемет
    тортқа
    тапсырыс
    берейін.
  • шақырамыз
  • туған
  • сый
  • тосын
  • күніне
  • тойлаймыз
18. Дұрыс нұсқасын таңдаңыз
  • Тілек
  • Шақыру
  • Тосын сый
  • Туған күн
19. Дұрыс нұсқасын таңдаңыз
  • Ағам тосынсый жасайды
  • Ағам туған күн жасайды
  • Ағам қоныс той жасайды
20. Дұрыс нұсқасын таңдаңыз
  • Есім қою туралы
  • Жандос туралы
  • Дос туралы
21. Дұрыс жауапты таңдаңыз
Немересінің атын неге Димаш қойды?
  • Дарынды болсын деп
  • Бауы берік болсын деп
  • Ұлды болсын деп
22. Дұрыс нұсқасын таңдаңыз
  • Атасы немересіне ат қойды
  • Әкесіне хабарласты
  • Ұлы туылды
23. Диалогты тыңдаңыз
  1. -
    Сәлем,
    Жанна.
    Қандай
    сұлусың!
    Қайда
    бара
    жатырсың?
  2. -
    Сәлем
    Болат!
    Мені
    екі
    түрлі
    мерекеге
    шақырды.
    Қазір
    әріптесімнің
    қоныстойына
    бара
    жатырмын.
    Кешке
    туған
    күн
    кешіне
    барамын.
  3. -
    Ооооо,
    қандай
    керемет!
    Жақсылап
    көңіл
    көтер.
    Айтпақшы,
    келесі
    аптаның
    соңында
    мен
    де
    туған
    күн
    кешін
    өткіземін.
    Сені
    соған
    шақырмақпын.
  4. -
    Менің
    есімде.
    Ұмытпаймын.
24. Жауап беріңіз
Жанна қайда бара жатыр?
  • мерекеге
  • жұмысқа
  • құрбысына
25. Толықтырыңыз
  1. -
    Сәлем,
    Жанна.
    Қандай
    сұлусың?!
    Қайда
    бара
    жатырсың?
  2. -
    Сәлем
    Болат!
    Мені
    екі
    түрлі
    шақырды.
    Қазір
    әріптесімнің
    бара
    жатырмын.
    Кешке
    кешіне
    барамын.
  3. -
    Ооооо,
    қандай
    керемет!
    Жақсылап
    көңіл
    көтер.
    Айтпақшы,
    келесі
    аптаның
    соңында
    мен
    де
    туған
    күн
    кешін
    Сені
    соған
    шақырмақпын.
  4. -
    Менің
    есімде.
    Ұмытпаймын.
  • қоныстойына
  • өткіземін.
  • күн
  • туған
  • мерекеге
26. Дұрыс орналастырыңыз
  • - Сәлем Болат! Мені екі түрлі мерекеге шақырды. Қазір әріптесімнің қоныстойына бара жатырмын. Кешке туған күн кешіне барамын.
  • - Сәлем, Жанна. Қандай сұлусың! Қайда бара жатырсың?
  • - Менің есімде. Ұмытпаймын.
  • - Ооооо, қандай керемет! Жақсылап көңіл көтер. Айтпақшы, келесі аптаның соңында мен де туған күн кешін өткіземін. Сені соған шақырмақпын.
27. Мәтінді оқыңыз, тыңдаңыз
Ерекше есімдер Ресейдің Саратов пен Челябинск облыстарында ең жиі кездесетін ерекше есім – Олимпиада. Саратов облысында Олимпиада есімді 65 әйел адам өмір сүреді екен. Оның ең үлкенінің жасы 93 болса, ал ең кішісінің жасы 7-де. Ал, Челябинск облысында 124 адамның аты Олимпиада. 2011 жылы ұйымдастырылған Қысқы Азия ойындары кезінде елімізде туылған 40 нәрестенің есімін Азияда қойған. Сондай-ақ, елімізде ерекше есімдер арасына Саммитбек, Саммитхан, Саммиттерді де кездестіруге болады. Иә, тарихта нәрестенің дүниеге келген күніне байланысты да Наурызбай, Боранбай, Дауылбай, Сәуірхан деп қойған. Алайда, құрметті ата-аналар, сәбилеріңіздің есімі ерекше болғаннан, жақсы мағынаға толы болғаны маңызды.
Толығырақ
28. Жауап беріңіз
Ерекше есімдер Ресейдің Саратов пен Челябинск облыстарында ең жиі кездесетін ерекше есім – Олимпиада. Саратов облысында Олимпиада есімді 65 әйел адам өмір сүреді екен. Оның ең үлкенінің жасы 93 болса, ал ең кішісінің жасы 7-де. Ал, Челябинск облысында 124 адамның аты Олимпиада. 2011 жылы ұйымдастырылған Қысқы Азия ойындары кезінде елімізде туылған 40 нәрестенің есімін Азияда қойған. Сондай-ақ, елімізде ерекше есімдер арасына Саммитбек, Саммитхан, Саммиттерді де кездестіруге болады. Иә, тарихта нәрестенің дүниеге келген күніне байланысты да Наурызбай, Боранбай, Дауылбай, Сәуірхан деп қойған. Алайда, құрметті ата-аналар, сәбилеріңіздің есімі ерекше болғаннан, жақсы мағынаға толы болғаны маңызды.
Толығырақ
Нәрестеге қандай есім қою керек?
  • қазақтың
  • мағыналы
  • ерекше
29. Дұрыс нұсқасын таңдаңыз
Ерекше есімдер Ресейдің Саратов пен Челябинск облыстарында ең жиі кездесетін ерекше есім – Олимпиада. Саратов облысында Олимпиада есімді 65 әйел адам өмір сүреді екен. Оның ең үлкенінің жасы 93 болса, ал ең кішісінің жасы 7-де. Ал, Челябинск облысында 124 адамның аты Олимпиада. 2011 жылы ұйымдастырылған Қысқы Азия ойындары кезінде елімізде туылған 40 нәрестенің есімін Азияда қойған. Сондай-ақ, елімізде ерекше есімдер арасына Саммитбек, Саммитхан, Саммиттерді де кездестіруге болады. Иә, тарихта нәрестенің дүниеге келген күніне байланысты да Наурызбай, Боранбай, Дауылбай, Сәуірхан деп қойған. Алайда, құрметті ата-аналар, сәбилеріңіздің есімі ерекше болғаннан, жақсы мағынаға толы болғаны маңызды.
Толығырақ
  • Нәрестеге мағыналы есім қою керек.
  • Нәрестеге ерекше есім қою керек.
  • Дүниеге келген күніне байланысты қою керек.
30. Әңгіме жүргізіңіз
  • Бот
  • Иә, ұнайды.
  • Туған күнге барамын
  • Кеше отызға толдым
1.

Қоныс той

Новоселье

Қоныс той

Новоселье

ҚОНЫС ТОЙ
о
О
н
Н
с
С
й
Й
 
 
ы
Ы
т
Т
Қ
Қ
о
О
  • Тілек айту
  • Қоныс той
  • Салт дәстүр
  • Тосын сый
  • Обычаи и традиции
  • Пожелать
  • Новоселье
  • Сюрприз

Новоселье

  • Тілек айту
  • Қоныс той
  • Салт дәстүр
  • Тосын сый

Новоселье

о
О
н
Н
с
С
й
Й
 
 
ы
Ы
т
Т
Қ
Қ
о
О

Новоселье

2.

Есте сақтау

Запомнить

Есте сақтау

Запомнить

ЕСТЕ САҚТАУ
с
С
т
Т
с
С
а
А
қ
Қ
а
А
т
Т
у
У
е
Е
Е
Е
 
 
  • Тосын сый
  • Қоныс той
  • Салт дәстүр
  • Есте сақтау
  • Обычаи и традиции
  • Сюрприз
  • Новоселье
  • Запомнить

Запомнить

  • Тосын сый
  • Қоныс той
  • Салт дәстүр
  • Есте сақтау

Запомнить

с
С
т
Т
с
С
а
А
қ
Қ
а
А
т
Т
у
У
е
Е
Е
Е
 
 

Запомнить

3.

Тілек айту

Пожелать

Тілек айту

Пожелать

ТІЛЕК АЙТУ
й
Й
к
К
і
І
т
Т
 
 
а
А
у
У
л
Л
Т
Т
е
Е
  • Есте сақтау
  • Салт дәстүр
  • Тілек айту
  • Қоныс той
  • Обычаи и традиции
  • Пожелать
  • Запомнить
  • Новоселье

Пожелать

  • Есте сақтау
  • Салт дәстүр
  • Тілек айту
  • Қоныс той

Пожелать

й
Й
к
К
і
І
т
Т
 
 
а
А
у
У
л
Л
Т
Т
е
Е

Пожелать

4.

Салтанатты

Торжественный

Салтанатты

Торжественный

САЛТАНАТТЫ
С
С
т
Т
л
Л
а
А
т
Т
н
Н
а
А
т
Т
а
А
ы
Ы
  • Өткізу
  • Салтанатты
  • Тойлау
  • Шақыру
  • Торжественный
  • Приглашать
  • Праздновать
  • Проводить

Торжественный

  • Өткізу
  • Салтанатты
  • Тойлау
  • Шақыру

Торжественный

С
С
т
Т
л
Л
а
А
т
Т
н
Н
а
А
т
Т
а
А
ы
Ы

Торжественный

5.

Салт дәстүр

Обычаи и традиции

Салт дәстүр

Обычаи и традиции

САЛТ ДӘСТҮР
с
С
л
Л
ә
Ә
р
Р
т
Т
ү
Ү
С
С
т
Т
д
Д
 
 
а
А
  • Есте сақтау
  • Салт дәстүр
  • Қоныс той
  • Тосын сый
  • Сюрприз
  • Запомнить
  • Новоселье
  • Обычаи и традиции

Обычаи и традиции

  • Есте сақтау
  • Салт дәстүр
  • Қоныс той
  • Тосын сый

Обычаи и традиции

с
С
л
Л
ә
Ә
р
Р
т
Т
ү
Ү
С
С
т
Т
д
Д
 
 
а
А

Обычаи и традиции

6.

Тойлау

Праздновать

Тойлау

Праздновать

ТОЙЛАУ
о
О
у
У
й
Й
Т
Т
л
Л
а
А
  • Салтанатты
  • Шақыру
  • Тойлау
  • Қонақжай
  • Приглашать
  • Праздновать
  • Гостеприимный
  • Торжественный

Праздновать

  • Салтанатты
  • Шақыру
  • Тойлау
  • Қонақжай

Праздновать

о
О
у
У
й
Й
Т
Т
л
Л
а
А

Праздновать

7.

Өткізу

Проводить

Өткізу

Проводить

ӨТКІЗУ
у
У
з
З
к
К
т
Т
Ө
Ө
і
І
  • Қоныс той
  • Тойлау
  • Қонақжай
  • Өткізу
  • Новоселье
  • Гостеприимный
  • Проводить
  • Праздновать

Проводить

  • Қоныс той
  • Тойлау
  • Қонақжай
  • Өткізу

Проводить

у
У
з
З
к
К
т
Т
Ө
Ө
і
І

Проводить

8.

Қонақжай

Гостеприимный

Қонақжай

Гостеприимный

ҚОНАҚЖАЙ
ж
Ж
Қ
Қ
й
Й
а
А
н
Н
о
О
қ
Қ
а
А
  • Қонақжай
  • Өткізу
  • Шақыру
  • Есте сақтау
  • Проводить
  • Гостеприимный
  • Запомнить
  • Приглашать

Гостеприимный

  • Қонақжай
  • Өткізу
  • Шақыру
  • Есте сақтау

Гостеприимный

ж
Ж
Қ
Қ
й
Й
а
А
н
Н
о
О
қ
Қ
а
А

Гостеприимный

9.

Шақыру

Приглашать

Шақыру

Приглашать

ШАҚЫРУ
қ
Қ
а
А
у
У
Ш
Ш
ы
Ы
р
Р
  • Салтанатты
  • Өткізу
  • Шақыру
  • Қонақжай
  • Проводить
  • Гостеприимный
  • Приглашать
  • Торжественный

Приглашать

  • Салтанатты
  • Өткізу
  • Шақыру
  • Қонақжай

Приглашать

қ
Қ
а
А
у
У
Ш
Ш
ы
Ы
р
Р

Приглашать

10.

Тосын сый

Сюрприз

Тосын сый

Сюрприз

ТОСЫН СЫЙ
ы
Ы
ы
Ы
 
 
Т
Т
н
Н
с
С
с
С
о
О
й
Й
  • Есте сақтау
  • Салт дәстүр
  • Қоныс той
  • Тосын сый
  • Сюрприз
  • Новоселье
  • Запомнить
  • Обычаи и традиции

Сюрприз

  • Есте сақтау
  • Салт дәстүр
  • Қоныс той
  • Тосын сый

Сюрприз

ы
Ы
ы
Ы
 
 
Т
Т
н
Н
с
С
с
С
о
О
й
Й

Сюрприз

Сөздікқор
Тілек айту
Торжественный
Салтанатты
Қоныс той
Новоселье
Ат, есім қою
Тосын сый
Сюрприз
Тілек айту
Қонақжай
Обычаи и традиции
Салт-дәстүр
Ат, есім қою
Нарекание именем
Тілек айту
Құрметіне қойылу
Назвать в честь (кого-то)
Салтанатты
Тілек айту
Пожелать
Салт-дәстүр
Салтанатты
Праздновать
Тойлау
Шақыру
Приглашать
Салтанатты
Өткізу
Проводить
Есте сақтау
Қонақжай
Гостеприимный
Қоныс той
Салтанатты
Запомнить
Есте сақтау

Поздравляем!

Урок закончен

Грамматиика

Өткен шақ

Барыс септік (қимылдың қай жаққа бағытталғанын білдіреді)

Сұрақтары: кімге? неге?

Қосымшалары: -ға/-ге, -қа/-ке

Барыс септігіндегі сөз қимылдың кімге, қай жаққа бағытталғанын білдіреді.

Жедел өткен шақ сөйлеп тұрған сәттің алдында ғана орындалып, болып өткен іс-әрекетті білдіреді.

Жедел өткен шақ етістік түбіріне -ды/-ді, -ты/-ті жұрнағының жіктелуі арқылы жасалады.

Мысалы: Ауылдан кеше келіпті. Кітапханада  кешке дейін отырды. Досыма телефон соққан едім. 



Ауыспалы осы шақ

Ауыспалы осы шақ тұрақты, дағдылы және қайталанып отыратын іс-әрекетті білдіреді.

Етістіктің ауыспалы осы шағы етістікке көсемшенің -а/-е/-й жұрнақтары жалғану арқылы жасалады.

Мысалы: құс ұшады, адам сөйлейді т.б.

Нақ осы шақ (Күрделі түрі)

Нақ осы шақ қимылдың дәл сөйлеп тұрған кезге сәйкес келуін көрсетеді.

Мен қазір кітап оқып отырмын.

Мен туған күнге бара жатырмын.

Нақ осы шақтың күрделі түрінің жасалуы 



Өткен шақ

Жедел өткен шақ сөйлеп тұрған сәттің алдында ғана орындалып, болып өткен іс-әрекетті білдіреді.

Жедел өткен шақ етістік түбіріне -ды/-ді, -ты/-ті жұрнағының жіктелуі арқылы жасалады. Мысалы: Ауылдан кеше келіпті. Кітапханада  кешке дейін отырды. Досыма телефон соққан едім.

Жалғаулық шылау

-да/-де, - та/-те шылаулары сөзбен сөзді, сөйлем мен сөйлемді байланыстырады.

-да/-де, - та/-те шылаулары өзі байланысатын сөзден кейін келеді.

 Бұл дәптер де менікі. Мен де туған күн өткіземін.

 Келер шақ

Мақсатты келер шақ қимылдың жасалу мақсатын білдіреді. Мақсатты келер шақ етістіктің түбіріне есімшенің -мақ/-мек, -бақ/-бек, -пақ/-пек жұрнақтарының жалғануы арқылы жасалады. 

Жатыс септігі

 

Жатыс септігінің сұрақтары: кімде? неде? қайда?

Қосымшалары: -да/-де, -та/-те

Жатыс септігі іс-қимылдың орнын, мекенін білдіреді


Есімше

Есімше – сын есімге де, етістікке де тән белгілерді қамтитын және заттың қимылға қатысты сипатын білдіретін етістіктің ерекше бір түрі.


Етістік + -ған/-ген,-қан/-кен

 -атын/-етін,-йтын/-йтін

-ар/-ер,-р

-мақ/-мек,-бақ/-бек,-пақ/-пек

                 -ушы/-уші 


Ырықсыз етіс
 

Ырықсыз етіс – қимыл-әрекеттің өздігінен орындалғандығын білдіретін етістің түрі. Мұнда қимыл иесі (субъекті) амал-әрекетке қатыспайды, қимыл өзінен-өзі жасалғандай болып көрінеді.

Жасалу жолы: Етістік + -ыл/-іл/-л