3. Мереке

Сөздікқор

1/12

Тренажер

1/10

Урок

1/10

Урок

2/10

Урок

3/10

Поздравляем!

Урок закончен

очков
1. Сәйкестендіріңіз
  • Салтанатты
  • Қоныс той
Қоныс тойТосын сыйСалтанаттыСалт-дәстүр
  • Салт-дәстүр
  • Тосын сый
2. Сәйкестендіріңіз
  • Құрметіне қойылу
  • Ат, есім қою
Тілек айтуҚұрметіне қойылуАт, есім қоюТойлау
  • Тілек айту
  • Тойлау
3. Сәйкестендіріңіз
  • Есте сақтау
  • Өткізу
Есте сақтауШақыруҚонақжайӨткізу
  • Шақыру
  • Қонақжай
4. Сәйкестендіріңіз
  • Салт-дәстүр
  • Тосын сый
  • Салтанатты
  • Қоныс той
  • Салт-дәстүр
  • Тосын сый
  • Тілек айту
  • Салтанатты
  • Қоныс той
  • Құрметіне қойылу
5. Құрастырыңыз
 
 
с
С
о
О
й
Й
ы
Ы
ы
Ы
Т
Т
с
С
н
Н
6. Сәйкестендіріңіз
  • Тойлау
  • Ат, есім қою
  • Құрметіне қойылу
  • Тілек айту
  • Тойлау
  • Ат, есім қою
  • Қоныс той
  • Құрметіне қойылу
  • Салтанатты
  • Тілек айту
7. Құрастырыңыз
і
І
а
А
т
Т
е
Е
й
Й
у
У
Т
Т
л
Л
к
К
8. Сәйкестендіріңіз
9. Сәйкестендіріңіз
  • Есте сақтау
  • Шақыру
  • Қонақжай
  • Өткізу
  • Тосын сый
  • Есте сақтау
  • Шақыру
  • Қонақжай
  • Қоныс той
  • Өткізу
10. Жазыңыз
11. Сәйкестендіріңіз
12. Жазыңыз
13. Сәйкестендіріңіз
14. Толықтырыңыз
  1. -
    Мына
    сізге!
  2. -
    Оооо,
    қандай
    ?
  3. -
    .
    Екі
    ай
    бұрын
    пәтер
    алдым.
  4. -
    !
    Міндетті
    түрде
    келемін.
  • Қоныс
  • Құттықтаймын
  • той
  • мереке
  • шақыру
15. Дұрыс нұсқасын таңдаңыз
  • Тілек айту
  • Жиналыс
  • Қоныс той
16. Сөйлем құрастырыңыз
ертеңгі
ертеңгі
күніме
күніме
шақырамын.
шақырамын.
Сіздерді
Сіздерді
туған
туған
17. Толықтырыңыз
  1. -
    Айжан,
    анамыздың
    не
    сыйлаймыз?
  2. -
    Керемет
    жасайық.
    Салтанатты
    түрде
    өткізейікші.
    Мүмкін
    мейрамханада
    ?
  3. -
    Иә,
    анамызды
    сол
    мейрамхананың
    қасына
    алдап
    .
  4. -
    Сосын
    оны
    бір
    құшақ
    гүлмен
    күтіп
    алайық.
  5. -
    Онда
    мен
    ең
    керемет
    тортқа
    тапсырыс
    берейін.
  • сый
  • күніне
  • туған
  • шақырамыз
  • тойлаймыз
  • тосын
18. Дұрыс нұсқасын таңдаңыз
  • Шақыру
  • Туған күн
  • Тосын сый
  • Тілек
19. Дұрыс нұсқасын таңдаңыз
  • Ағам тосынсый жасайды
  • Ағам туған күн жасайды
  • Ағам қоныс той жасайды
20. Дұрыс нұсқасын таңдаңыз
  • Есім қою туралы
  • Дос туралы
  • Жандос туралы
21. Дұрыс жауапты таңдаңыз
Немересінің атын неге Димаш қойды?
  • Дарынды болсын деп
  • Ұлды болсын деп
  • Бауы берік болсын деп
22. Дұрыс нұсқасын таңдаңыз
  • Атасы немересіне ат қойды
  • Ұлы туылды
  • Әкесіне хабарласты
23. Диалогты тыңдаңыз
  1. -
    Сәлем,
    Жанна.
    Қандай
    сұлусың!
    Қайда
    бара
    жатырсың?
  2. -
    Сәлем
    Болат!
    Мені
    екі
    түрлі
    мерекеге
    шақырды.
    Қазір
    әріптесімнің
    қоныстойына
    бара
    жатырмын.
    Кешке
    туған
    күн
    кешіне
    барамын.
  3. -
    Ооооо,
    қандай
    керемет!
    Жақсылап
    көңіл
    көтер.
    Айтпақшы,
    келесі
    аптаның
    соңында
    мен
    де
    туған
    күн
    кешін
    өткіземін.
    Сені
    соған
    шақырмақпын.
  4. -
    Менің
    есімде.
    Ұмытпаймын.
24. Жауап беріңіз
Жанна қайда бара жатыр?
  • құрбысына
  • жұмысқа
  • мерекеге
25. Толықтырыңыз
  1. -
    Сәлем,
    Жанна.
    Қандай
    сұлусың?!
    Қайда
    бара
    жатырсың?
  2. -
    Сәлем
    Болат!
    Мені
    екі
    түрлі
    шақырды.
    Қазір
    әріптесімнің
    бара
    жатырмын.
    Кешке
    кешіне
    барамын.
  3. -
    Ооооо,
    қандай
    керемет!
    Жақсылап
    көңіл
    көтер.
    Айтпақшы,
    келесі
    аптаның
    соңында
    мен
    де
    туған
    күн
    кешін
    Сені
    соған
    шақырмақпын.
  4. -
    Менің
    есімде.
    Ұмытпаймын.
  • мерекеге
  • өткіземін.
  • туған
  • қоныстойына
  • күн
26. Дұрыс орналастырыңыз
  • - Ооооо, қандай керемет! Жақсылап көңіл көтер. Айтпақшы, келесі аптаның соңында мен де туған күн кешін өткіземін. Сені соған шақырмақпын.
  • - Сәлем, Жанна. Қандай сұлусың! Қайда бара жатырсың?
  • - Сәлем Болат! Мені екі түрлі мерекеге шақырды. Қазір әріптесімнің қоныстойына бара жатырмын. Кешке туған күн кешіне барамын.
  • - Менің есімде. Ұмытпаймын.
27. Мәтінді оқыңыз, тыңдаңыз
Ерекше есімдер Ресейдің Саратов пен Челябинск облыстарында ең жиі кездесетін ерекше есім – Олимпиада. Саратов облысында Олимпиада есімді 65 әйел адам өмір сүреді екен. Оның ең үлкенінің жасы 93 болса, ал ең кішісінің жасы 7-де. Ал, Челябинск облысында 124 адамның аты Олимпиада. 2011 жылы ұйымдастырылған Қысқы Азия ойындары кезінде елімізде туылған 40 нәрестенің есімін Азияда қойған. Сондай-ақ, елімізде ерекше есімдер арасына Саммитбек, Саммитхан, Саммиттерді де кездестіруге болады. Иә, тарихта нәрестенің дүниеге келген күніне байланысты да Наурызбай, Боранбай, Дауылбай, Сәуірхан деп қойған. Алайда, құрметті ата-аналар, сәбилеріңіздің есімі ерекше болғаннан, жақсы мағынаға толы болғаны маңызды.
Толығырақ
28. Жауап беріңіз
Ерекше есімдер Ресейдің Саратов пен Челябинск облыстарында ең жиі кездесетін ерекше есім – Олимпиада. Саратов облысында Олимпиада есімді 65 әйел адам өмір сүреді екен. Оның ең үлкенінің жасы 93 болса, ал ең кішісінің жасы 7-де. Ал, Челябинск облысында 124 адамның аты Олимпиада. 2011 жылы ұйымдастырылған Қысқы Азия ойындары кезінде елімізде туылған 40 нәрестенің есімін Азияда қойған. Сондай-ақ, елімізде ерекше есімдер арасына Саммитбек, Саммитхан, Саммиттерді де кездестіруге болады. Иә, тарихта нәрестенің дүниеге келген күніне байланысты да Наурызбай, Боранбай, Дауылбай, Сәуірхан деп қойған. Алайда, құрметті ата-аналар, сәбилеріңіздің есімі ерекше болғаннан, жақсы мағынаға толы болғаны маңызды.
Толығырақ
Нәрестеге қандай есім қою керек?
  • ерекше
  • қазақтың
  • мағыналы
29. Дұрыс нұсқасын таңдаңыз
Ерекше есімдер Ресейдің Саратов пен Челябинск облыстарында ең жиі кездесетін ерекше есім – Олимпиада. Саратов облысында Олимпиада есімді 65 әйел адам өмір сүреді екен. Оның ең үлкенінің жасы 93 болса, ал ең кішісінің жасы 7-де. Ал, Челябинск облысында 124 адамның аты Олимпиада. 2011 жылы ұйымдастырылған Қысқы Азия ойындары кезінде елімізде туылған 40 нәрестенің есімін Азияда қойған. Сондай-ақ, елімізде ерекше есімдер арасына Саммитбек, Саммитхан, Саммиттерді де кездестіруге болады. Иә, тарихта нәрестенің дүниеге келген күніне байланысты да Наурызбай, Боранбай, Дауылбай, Сәуірхан деп қойған. Алайда, құрметті ата-аналар, сәбилеріңіздің есімі ерекше болғаннан, жақсы мағынаға толы болғаны маңызды.
Толығырақ
  • Нәрестеге ерекше есім қою керек.
  • Нәрестеге мағыналы есім қою керек.
  • Дүниеге келген күніне байланысты қою керек.
30. Әңгіме жүргізіңіз
  • Бот
  • Туған күнге барамын
  • Кеше отызға толдым
  • Иә, ұнайды.
1.

Тосын сый

Сюрприз

Тосын сый

Сюрприз

ТОСЫН СЫЙ
о
О
ы
Ы
Т
Т
ы
Ы
й
Й
 
 
с
С
н
Н
с
С
  • Қоныс той
  • Есте сақтау
  • Тосын сый
  • Салт дәстүр
  • Запомнить
  • Новоселье
  • Обычаи и традиции
  • Сюрприз

Сюрприз

  • Қоныс той
  • Есте сақтау
  • Тосын сый
  • Салт дәстүр

Сюрприз

о
О
ы
Ы
Т
Т
ы
Ы
й
Й
 
 
с
С
н
Н
с
С

Сюрприз

2.

Қонақжай

Гостеприимный

Қонақжай

Гостеприимный

ҚОНАҚЖАЙ
й
Й
а
А
о
О
ж
Ж
н
Н
а
А
Қ
Қ
қ
Қ
  • Өткізу
  • Есте сақтау
  • Қонақжай
  • Шақыру
  • Проводить
  • Приглашать
  • Гостеприимный
  • Запомнить

Гостеприимный

  • Өткізу
  • Есте сақтау
  • Қонақжай
  • Шақыру

Гостеприимный

й
Й
а
А
о
О
ж
Ж
н
Н
а
А
Қ
Қ
қ
Қ

Гостеприимный

3.

Тілек айту

Пожелать

Тілек айту

Пожелать

ТІЛЕК АЙТУ
т
Т
л
Л
е
Е
у
У
а
А
 
 
й
Й
Т
Т
к
К
і
І
  • Тілек айту
  • Салт дәстүр
  • Есте сақтау
  • Қоныс той
  • Пожелать
  • Новоселье
  • Обычаи и традиции
  • Запомнить

Пожелать

  • Тілек айту
  • Салт дәстүр
  • Есте сақтау
  • Қоныс той

Пожелать

т
Т
л
Л
е
Е
у
У
а
А
 
 
й
Й
Т
Т
к
К
і
І

Пожелать

4.

Өткізу

Проводить

Өткізу

Проводить

ӨТКІЗУ
у
У
т
Т
к
К
і
І
Ө
Ө
з
З
  • Қоныс той
  • Қонақжай
  • Тойлау
  • Өткізу
  • Гостеприимный
  • Новоселье
  • Проводить
  • Праздновать

Проводить

  • Қоныс той
  • Қонақжай
  • Тойлау
  • Өткізу

Проводить

у
У
т
Т
к
К
і
І
Ө
Ө
з
З

Проводить

5.

Тойлау

Праздновать

Тойлау

Праздновать

ТОЙЛАУ
л
Л
а
А
о
О
у
У
Т
Т
й
Й
  • Шақыру
  • Тойлау
  • Қонақжай
  • Салтанатты
  • Гостеприимный
  • Торжественный
  • Приглашать
  • Праздновать

Праздновать

  • Шақыру
  • Тойлау
  • Қонақжай
  • Салтанатты

Праздновать

л
Л
а
А
о
О
у
У
Т
Т
й
Й

Праздновать

6.

Салтанатты

Торжественный

Салтанатты

Торжественный

САЛТАНАТТЫ
а
А
н
Н
т
Т
т
Т
С
С
а
А
ы
Ы
л
Л
а
А
т
Т
  • Шақыру
  • Салтанатты
  • Тойлау
  • Өткізу
  • Торжественный
  • Проводить
  • Приглашать
  • Праздновать

Торжественный

  • Шақыру
  • Салтанатты
  • Тойлау
  • Өткізу

Торжественный

а
А
н
Н
т
Т
т
Т
С
С
а
А
ы
Ы
л
Л
а
А
т
Т

Торжественный

7.

Қоныс той

Новоселье

Қоныс той

Новоселье

ҚОНЫС ТОЙ
й
Й
о
О
о
О
ы
Ы
Қ
Қ
н
Н
 
 
с
С
т
Т
  • Салт дәстүр
  • Тілек айту
  • Қоныс той
  • Тосын сый
  • Обычаи и традиции
  • Новоселье
  • Пожелать
  • Сюрприз

Новоселье

  • Салт дәстүр
  • Тілек айту
  • Қоныс той
  • Тосын сый

Новоселье

й
Й
о
О
о
О
ы
Ы
Қ
Қ
н
Н
 
 
с
С
т
Т

Новоселье

8.

Салт дәстүр

Обычаи и традиции

Салт дәстүр

Обычаи и традиции

САЛТ ДӘСТҮР
С
С
д
Д
л
Л
ә
Ә
т
Т
с
С
р
Р
ү
Ү
а
А
т
Т
 
 
  • Есте сақтау
  • Салт дәстүр
  • Қоныс той
  • Тосын сый
  • Сюрприз
  • Новоселье
  • Запомнить
  • Обычаи и традиции

Обычаи и традиции

  • Есте сақтау
  • Салт дәстүр
  • Қоныс той
  • Тосын сый

Обычаи и традиции

С
С
д
Д
л
Л
ә
Ә
т
Т
с
С
р
Р
ү
Ү
а
А
т
Т
 
 

Обычаи и традиции

9.

Есте сақтау

Запомнить

Есте сақтау

Запомнить

ЕСТЕ САҚТАУ
с
С
с
С
а
А
Е
Е
а
А
қ
Қ
 
 
у
У
т
Т
т
Т
е
Е
  • Есте сақтау
  • Салт дәстүр
  • Тосын сый
  • Қоныс той
  • Обычаи и традиции
  • Новоселье
  • Запомнить
  • Сюрприз

Запомнить

  • Есте сақтау
  • Салт дәстүр
  • Тосын сый
  • Қоныс той

Запомнить

с
С
с
С
а
А
Е
Е
а
А
қ
Қ
 
 
у
У
т
Т
т
Т
е
Е

Запомнить

10.

Шақыру

Приглашать

Шақыру

Приглашать

ШАҚЫРУ
р
Р
Ш
Ш
ы
Ы
а
А
у
У
қ
Қ
  • Өткізу
  • Қонақжай
  • Салтанатты
  • Шақыру
  • Торжественный
  • Приглашать
  • Гостеприимный
  • Проводить

Приглашать

  • Өткізу
  • Қонақжай
  • Салтанатты
  • Шақыру

Приглашать

р
Р
Ш
Ш
ы
Ы
а
А
у
У
қ
Қ

Приглашать

Сөздікқор
Тосын сый
Торжественный
Салтанатты
Ат, есім қою
Новоселье
Қоныс той
Тойлау
Сюрприз
Тосын сый
Ат, есім қою
Обычаи и традиции
Салт-дәстүр
Өткізу
Нарекание именем
Ат, есім қою
Қоныс той
Назвать в честь (кого-то)
Құрметіне қойылу
Есте сақтау
Пожелать
Тілек айту
Тойлау
Праздновать
Есте сақтау
Шақыру
Приглашать
Қоныс той
Өткізу
Проводить
Тосын сый
Қонақжай
Гостеприимный
Құрметіне қойылу
Есте сақтау
Запомнить
Өткізу

Поздравляем!

Урок закончен

Грамматиика

Өткен шақ

Барыс септік (қимылдың қай жаққа бағытталғанын білдіреді)

Сұрақтары: кімге? неге?

Қосымшалары: -ға/-ге, -қа/-ке

Барыс септігіндегі сөз қимылдың кімге, қай жаққа бағытталғанын білдіреді.

Жедел өткен шақ сөйлеп тұрған сәттің алдында ғана орындалып, болып өткен іс-әрекетті білдіреді.

Жедел өткен шақ етістік түбіріне -ды/-ді, -ты/-ті жұрнағының жіктелуі арқылы жасалады.

Мысалы: Ауылдан кеше келіпті. Кітапханада  кешке дейін отырды. Досыма телефон соққан едім. 



Ауыспалы осы шақ

Ауыспалы осы шақ тұрақты, дағдылы және қайталанып отыратын іс-әрекетті білдіреді.

Етістіктің ауыспалы осы шағы етістікке көсемшенің -а/-е/-й жұрнақтары жалғану арқылы жасалады.

Мысалы: құс ұшады, адам сөйлейді т.б.

Нақ осы шақ (Күрделі түрі)

Нақ осы шақ қимылдың дәл сөйлеп тұрған кезге сәйкес келуін көрсетеді.

Мен қазір кітап оқып отырмын.

Мен туған күнге бара жатырмын.

Нақ осы шақтың күрделі түрінің жасалуы 



Өткен шақ

Жедел өткен шақ сөйлеп тұрған сәттің алдында ғана орындалып, болып өткен іс-әрекетті білдіреді.

Жедел өткен шақ етістік түбіріне -ды/-ді, -ты/-ті жұрнағының жіктелуі арқылы жасалады. Мысалы: Ауылдан кеше келіпті. Кітапханада  кешке дейін отырды. Досыма телефон соққан едім.

Жалғаулық шылау

-да/-де, - та/-те шылаулары сөзбен сөзді, сөйлем мен сөйлемді байланыстырады.

-да/-де, - та/-те шылаулары өзі байланысатын сөзден кейін келеді.

 Бұл дәптер де менікі. Мен де туған күн өткіземін.

 Келер шақ

Мақсатты келер шақ қимылдың жасалу мақсатын білдіреді. Мақсатты келер шақ етістіктің түбіріне есімшенің -мақ/-мек, -бақ/-бек, -пақ/-пек жұрнақтарының жалғануы арқылы жасалады. 

Жатыс септігі

 

Жатыс септігінің сұрақтары: кімде? неде? қайда?

Қосымшалары: -да/-де, -та/-те

Жатыс септігі іс-қимылдың орнын, мекенін білдіреді


Есімше

Есімше – сын есімге де, етістікке де тән белгілерді қамтитын және заттың қимылға қатысты сипатын білдіретін етістіктің ерекше бір түрі.


Етістік + -ған/-ген,-қан/-кен

 -атын/-етін,-йтын/-йтін

-ар/-ер,-р

-мақ/-мек,-бақ/-бек,-пақ/-пек

                 -ушы/-уші 


Ырықсыз етіс
 

Ырықсыз етіс – қимыл-әрекеттің өздігінен орындалғандығын білдіретін етістің түрі. Мұнда қимыл иесі (субъекті) амал-әрекетке қатыспайды, қимыл өзінен-өзі жасалғандай болып көрінеді.

Жасалу жолы: Етістік + -ыл/-іл/-л