Ырым-тыйымдар

Сөздікқор

1/12

Урок

1/10

Урок

2/10

Урок

3/10

Поздравляем!

Урок закончен

очков
1. Таны және оқы.
  • Тыйым
  • Сену
ЫрымТыйымСенуЫрымшыл
  • Ырымшыл
  • Ырым
2. Таны және оқы.
  • Түсінік
  • Сақтандыру
ТәрбиелеуСақтандыруЖат әдетТүсінік
  • Тәрбиелеу
  • Жат әдет
3. Таны және оқы.
  • Діни
  • Дүние
СалдарДүниеТәжірибеДіни
  • Салдар
  • Тәжірибе
4. Таны және оқы.
  • Ырым
  • Тыйым
  • Сену
  • Ырымшыл
  • Сақтандыру
  • Ырым
  • Тыйым
  • Тәрбиелеу
  • Сену
  • Ырымшыл
5. Таны және оқы.
л
Л
ы
Ы
м
М
р
Р
ш
Ш
Ы
Ы
ы
Ы
6. Таны және оқы.
  • Жат әдет
  • Түсінік
  • Сақтандыру
  • Тәрбиелеу
  • Діни
  • Жат әдет
  • Түсінік
  • Дүние
  • Сақтандыру
  • Тәрбиелеу
7. Таны және оқы.
а
А
у
У
д
Д
қ
Қ
а
А
н
Н
р
Р
С
С
т
Т
ы
Ы
8. Таны және оқы.
9. Таны және оқы.
  • Дүние
  • Тәжірибе
  • Салдар
  • Діни
  • Тыйым
  • Дүние
  • Ырым
  • Тәжірибе
  • Салдар
  • Діни
10. Таны және оқы.
11. Таны және оқы.
12. Таны және оқы.
13. Таны және оқы.
14. Таны және оқы.
  1. Қазақ
    халқында
    көптеген
    бар.
    Олар
    адамды
    жат
    әдеттерден
    тыю,
    қауіп-қатерлерден
    секілді
    түрлі
    жағдайларда
    қолданылады.
    Мысалы:
    баспа»,
    «түнде
    үй
    сыпырма»,
    «нанды
    бір
    қолмен
    үзбе»,
    «бос
    бесікті
    тербетпе»
    т.б.
    Осындай
    тыйымдар
    арқылы
    халқымыз
    жас
    балаларға
    этикалық,
    экологиялық,
    қоғамдық
    тәртіп
    туралы
    қалыптастырған.
    Мысалы:
    «көк
    шөпті
    жұлма»
    деген
    тыйым
    сөзде
    табиғатты
    құрметтеуге
    Ал
    үйде
    ысқырма»
    арқылы
    қарапайым
    этиканы
    үйреткен
    және
    оның
    түсіндірген.
  • тыйымдар
  • сақтандыру
  • салдарын
  • тәрбиелеген.
  • түсінік
  • «табалдырықты
15. Таны және оқы.
  • Кейбір тыйымдарды, бірақ бәрін емес.
  • Жат әдеттерден қорғайды.
  • Қажеттілігі жоқ, – деп ойлаймын.
16. Таны және оқы.
тәжірибеден
тәжірибеден
өмірлік
өмірлік
алынған.
алынған.
Тыйымдар
Тыйымдар
17. Таны және оқы.
  1. Әркім
    әртүрлі
    ырымға
    ал
    кейбір
    адамдар
    ырымдарға
    мүлде
    сенбейді.
    Ырымға
    сенетін
    адамдарды
    деп
    жатады.
    Ырым
    болашақта
    болатын
    жақсы
    немесе
    жаман
    нәрселер
    туралы
    Халықтың
    ырымдар
    белгілі
    бір
    сүйеніп,
    пайда
    болған.
    Мысалы,
    қазақ
    халқында
    «балаға
    ат
    қою»
    бар.
    Ата-аналар
    өз
    әйгілі
    адамдардың
    есімін
    қойып,
    сол
    адам
    секілді
    атақты
    болсын
    деп
    ырымдайды.
  • балаларына
  • түсінік.
  • тәжірибеге
  • ырымы
  • ырымшыл
  • сенеді,
18. Таны және оқы.
  • Көшпелі дәстүр
  • Көшпелі ұлт
  • Көшпелі өмір
  • Көшпелі халық
19. Таны және оқы.
  • Діни тәрбие беру
  • Экологиялық тәрбие
  • Сәтсіздіктен сақтандыру
20. Таны және оқы.
  • Ырымға сену
  • Тыйым туралы
  • Болашақ жоспар жайлы
21. Таны және оқы.
Олардың ырым туралы түсінгі ұқсас па?
  • Иә
  • Жоқ
  • Белгісіз
22. Таны және оқы.
  • Қасық түссе, үйге қонақ келеді
  • Қонақ келсе, қасық сыйлайды
  • Қасық сатып алса, қонаққа барады
23. Таны және оқы.
  1. Балам,
    сыпырғышты
    не
    істейсің?
  2. Ана,
    бөлмемді
    тазалайын
    деп
    едім.
  3. Кеш
    болды
    ғой,
    кешке
    үй
    сыпырмайды?
    Сондай
    ырым
    бар.
  4. Неге?
  5. Оның
    себебі
    көп.
    Үйден
    береке
    кетеді,
    дейді
    халқымыз.
    Ал,
    негізі,
    бұл
    жай
    тазалық
    емес
    пе!?
  6. Қалай?
  7. Қазір
    сен
    бөлмені
    сыпырсаң,
    шаң
    көтеріледі,
    ал
    сол
    бөлмеде
    өзің
    ұйықтайсың
    ғой.
  8. Ааа,
    түсіндім.
    Сонда
    осындай
    ырымдарды
    кім
    ойлап
    тапқан?
  9. Менің
    түсінігімше,
    өмірлік
    тәжірибеден
    пайда
    болған.
24. Таны және оқы.
Айтылған ырым не туралы?
  • Өмір
  • Байлық
  • Тазалық
25. Таны және оқы.
  1. Балам,
    не
    істейсің?
  2. Ана,
    бөлмемді
    тазалайын
    деп
    едім.
  3. Кеш
    болды
    ғой,
    кешке
    үй
    сыпырмайды?
    Сондай
    бар.
  4. Неге?
  5. Оның
    көп.
    Үйден
    береке
    кетеді,
    дейді
    халқымыз.
    Ал,
    негізі,
    бұл
    жай
    тазалық
    емес
    пе!?
  6. Қалай?
  7. Қазір
    сен
    бөлмені
    сыпырсаң,
    шаң
    көтеріледі,
    ал
    сол
    бөлмеде
    өзің
    ұйықтайсың
    ғой.
  8. Ааа,
    Сонда
    осындай
    ырымдарды
    кім
    ойлап
    тапқан?
  9. Менің
    түсінігімше,
    өмірлік
    пайда
    болған.
  • сыпырғышты
  • түсіндім.
  • тәжірибеден
  • себебі
  • ырым
26. Таны және оқы.
  • – Ана, бөлмемді тазалайын деп едім.
  • – Неге?
  • – Оның себебі көп. Үйден береке кетеді, – дейді халқымыз. Ал, негізі, бұл жай тазалық емес пе!?
  • – Балам, сыпырғышты не істейсің?
  • – Қалай?
  • – Қазір сен бөлмені сыпырсаң, шаң көтеріледі, ал сол бөлмеде өзің ұйықтайсың ғой.
  • – Кеш болды ғой, кешке үй сыпырмайды? Сондай ырым бар.
27. Таны және оқы.
Жалпы көшпелі халықтың қатты ырымшыл болатыны белгілі. Жаман ырым болмайды, себебі барлық ырым жақсы ниеттен туған. Сондай бірнеше ырым-тыйымдарды назарларыңызға ұснып отырмыз. 1. Қазақ халқында үйге кірген жыланды өлтірмей, басына сүт, айран, құйып шығару ырымы бар. Бұл жерде ақ тағам – таза пиғыл, ақ тілектің, жақсылыққа жорудың символы. Сонда, жыланның басына ақ құю оны перiштеге балауды бiлдiргенi болып шығады. Кейде тіпті үйге кірген жыланды өлтірмей, басына ақ құю жамандыққа жақсылықпен жауап берудің белгісі саналған. 2. Баланың кіндігін өткір пышақпен немесе балтамен кескен. Пышақтай немесе балтадай өткір, батыр болсын деген сенімде болған. Қайшымен кеспеген. Қайшымен кессе, жолы болмайды, сәтсіздік көп болады деп түсінген. 3. Халқымыз "бос бесікті тербетуге болмайды" деп тыйып отырған. Яғни "баласыз қалады" деп ырымдаған. Әбден ескірген бесікті шаңыраққа іліп қойған, қоқысқа тастамаған. Бұл – ұрпақты болайын деген ырымы. Кей отбасында бірнеше атадан бері келе жатқан бесіктер бар. Ырымдап, сақтап, ұрпақтарына қалдырып отырған.
Толығырақ
28. Таны және оқы.
Жалпы көшпелі халықтың қатты ырымшыл болатыны белгілі. Жаман ырым болмайды, себебі барлық ырым жақсы ниеттен туған. Сондай бірнеше ырым-тыйымдарды назарларыңызға ұснып отырмыз. 1. Қазақ халқында үйге кірген жыланды өлтірмей, басына сүт, айран, құйып шығару ырымы бар. Бұл жерде ақ тағам – таза пиғыл, ақ тілектің, жақсылыққа жорудың символы. Сонда, жыланның басына ақ құю оны перiштеге балауды бiлдiргенi болып шығады. Кейде тіпті үйге кірген жыланды өлтірмей, басына ақ құю жамандыққа жақсылықпен жауап берудің белгісі саналған. 2. Баланың кіндігін өткір пышақпен немесе балтамен кескен. Пышақтай немесе балтадай өткір, батыр болсын деген сенімде болған. Қайшымен кеспеген. Қайшымен кессе, жолы болмайды, сәтсіздік көп болады деп түсінген. 3. Халқымыз "бос бесікті тербетуге болмайды" деп тыйып отырған. Яғни "баласыз қалады" деп ырымдаған. Әбден ескірген бесікті шаңыраққа іліп қойған, қоқысқа тастамаған. Бұл – ұрпақты болайын деген ырымы. Кей отбасында бірнеше атадан бері келе жатқан бесіктер бар. Ырымдап, сақтап, ұрпақтарына қалдырып отырған.
Толығырақ
Мәтінде қандай ортақ ұқсастық бар?
  • заттарға қатысты
  • дене мүшесі туралы
  • балаға қатысты
29. Таны және оқы.
Жалпы көшпелі халықтың қатты ырымшыл болатыны белгілі. Жаман ырым болмайды, себебі барлық ырым жақсы ниеттен туған. Сондай бірнеше ырым-тыйымдарды назарларыңызға ұснып отырмыз. 1. Қазақ халқында үйге кірген жыланды өлтірмей, басына сүт, айран, құйып шығару ырымы бар. Бұл жерде ақ тағам – таза пиғыл, ақ тілектің, жақсылыққа жорудың символы. Сонда, жыланның басына ақ құю оны перiштеге балауды бiлдiргенi болып шығады. Кейде тіпті үйге кірген жыланды өлтірмей, басына ақ құю жамандыққа жақсылықпен жауап берудің белгісі саналған. 2. Баланың кіндігін өткір пышақпен немесе балтамен кескен. Пышақтай немесе балтадай өткір, батыр болсын деген сенімде болған. Қайшымен кеспеген. Қайшымен кессе, жолы болмайды, сәтсіздік көп болады деп түсінген. 3. Халқымыз "бос бесікті тербетуге болмайды" деп тыйып отырған. Яғни "баласыз қалады" деп ырымдаған. Әбден ескірген бесікті шаңыраққа іліп қойған, қоқысқа тастамаған. Бұл – ұрпақты болайын деген ырымы. Кей отбасында бірнеше атадан бері келе жатқан бесіктер бар. Ырымдап, сақтап, ұрпақтарына қалдырып отырған.
Толығырақ
  • Бала кіндігін қайшымен кеседі
  • Мәтінде ырым-тыйымдар берілді
  • Бесікті ауыстырып отырған
30. Таны және оқы.
  • Бот
  • Бәрі сенеді
  • Бәрі айтады
  • Бәріне емес
Сөздікқор
Ырым
Примета
Діни
Тыйым
Запрет
Түсінік
Сену
Суеверный
Ырымшыл
Сену
Верить
Түсінік
Сақтандыру
Остеречь
Сену
Тәрбиелеу
Воспитывать
Діни
Түсінік
Понимание
Дүние
Ырымшыл
Плохая привычка
Жат әдет
Дүние
Вселенная, мир
Сену
Діни
Религиозный
Сену
Тәжірибе
Опыт
Жат әдет
Дүние
Последствие
Салдар

Поздравляем!

Урок закончен

Грамматиика